गुणानेतानतीत्य

|| ईश्वरीय ज्ञान ||

गुणानेतानतीत्य त्रीन्देही देहसमुद्भवान्।
जन्ममृत्युजरादुःखैर्विमुक्तोऽमृतमश्नुते || भ. गिता १४:२० ||

देहामधिल आत्मा देहाच्या ऊत्पत्तीचे बिज अशा त्रिगुणांना ऊल्लंघुन जन्म, मृत्यु, जरा, व्याधि, दुःख यांपासुन स्वतःस मुक्त करून अमृततत्वास प्राप्त होतो.

आपले सत्य स्वरूप जे आत्मस्वरूप आहे ते अज्ञानामुळे स्वतःस शरीर समजत असते. शरिर हे सत्व, रज व तम या त्रिगुणांच्या विळख्यात अडकलेले असते. त्रिगुणांमुळे शरीरास जन्म घ्यावा लागतो. जन्म घेतल्यामुळे शरीराचे आजार, वृध्दत्व, दुःख व मृत्यु आदिंचा अनुभव घ्यावा लागतो. तिन्हि गुणांचा व त्यामधिल सुख दुःखांचा अनुभव घेतल्यानंतर जिव त्रिगुणातीत होतो. त्रिगुणातीत अवस्थेमध्ये त्यास ईश्वरीय ज्ञान प्राप्त होते व तो जिवंतपणि जिवनामधिल सुखदुःखांच्या पार होतो, जिवनमुक्त होतो.

देहोत्पत्तिके बीजभूत इन मायोपाधिक पूर्वोक्त तीनों गुणोंका उल्लंघन कर अर्थात् जीवितावस्थामें ही इनका अतिक्रम करके यह देहधारी विद्वान् जीता हुआ ही जन्म, मृत्यु, बुढ़ापे और दुःखोंसे मुक्त होकर अमृतका अनुभव करता है। अभिप्राय यह कि इस प्रकार वह मेरे भावको प्राप्त हो जाता है।

The embodied one having crossed beyond these three Gunas out of which the body is evolved, is freed from birth, death, decay and pain, and attains to immortality.

Just as a river is absorbed in the ocean, so also he who has while still alive gone beyond the qualities which form the seed from which all bodies have sprung and of which they are composed is absorbed in Me. He ever enjoys the bliss of the Eternal. He attains release or Moksha. He attains to My Being.